51 พลอต ที่เรามักเจอในนิยาย (ภาค 1)

เมื่อคิดจะเขียนนิยายสักเรื่อง อย่างแรกที่ต้องคำนึงถึงคือ จะเขียนเรื่องอะไร ซึ่งนำเราไปสู่การวางพลอตเรื่องนั่นเอง หลายคนคงเกิดคำถามตามมาว่า แล้วจะวางพลอตเรื่องอย่างไรไม่ให้ซ้ำกับคนอื่นเล่า

คำตอบที่จะบอกคือไม่มี เพราะพลอตนิยายนั้นก็มีอยู่ไม่กี่แบบ (แต่ที่จะมาแจกแจงให้ฟังวันนี้ก็นับได้ห้าสิบเศษๆ แล้ว) เพียงแต่สิ่งที่จะทำให้นิยายของเราแตกต่างจากของคนอื่น ทั้งที่มีพลอตแบบเดียวกัน นั่นก็คือ พลอตรอง กลวิธีการเขียน และทักษะภาษาของนักเขียนแต่ละคน นิยายที่มีพลอตหลักเหมือนกัน แต่เขียนโดยนักเขียนคนละคน ย่อมไม่มีทางเหมือนกันอย่างแน่นอน เพราะยังมีส่วนประกอบอื่นๆ ในเรื่องที่จะทำให้นิยายพลอตเดียวกันทั้งสองเรื่องแตกต่างกัน

ในนิยายไทยนั้นมีพลอตที่มักวนเวียนมาให้เห็นอยู่หลายแบบ ซึ่งสามารถแบ่งออกเป็นข้อยิบย่อยถึง ๕๑ แบบ ดังนั้นเราจะแบ่งออกเป็นสามภาคเพื่อนำเสนอในอาทิตย์ต่อๆ ไป ส่วนวันนี้เราจะขอพูดถึง ๑๗ แบบแรกก่อนนะคะ

๑. แม่ผัว-ลูกสะใภ้ หรือ พ่อตา-ลูกเขย
    เป็นแนวที่ฝ่ายสะใภ้หรือลูกเขยไม่ได้รับการยอมรับ จึงถูกกลั่นแกล้งเสมอ หรืออีกแนวก็จะเป็นแนวคอเมดี้คือถึงแม้จะถูกกลั่นแกล้งก็หาทางแก้เกมกลับได้เสมอ แต่ไม่ว่าจะแบบไหนมักจบลงที่ ทั้งลูกสะใภ้หรือลูกเขยชนะใจอีกฝ่าด้วยความดีของตน

๒.  แต่งงานเพราะความจำเป็นอย่างใดอย่างหนึ่ง   
    เพื่อเหตุผลใดเหตุผลหนึ่งดังต่อไปนี้ คือ เพื่อกอบกู้ฐานะ ถูกว่าจ้าง ถูกขู่กรรโชก หรือแต่งงานตามพันธะสัญญาของผู้ใหญ่ เป็นต้น

๓. ฝาแฝด
    ไม่ว่าจะเป็นการชิงดีชิงเด่นระหว่างพี่น้องฝาแฝด หรือการร่วมมือกันเพื่อทำบางสิ่งบางอย่าง หรืออาจจะเป็นการปลอมตัวเป็นอีกคนเพื่อวัตถุประสงค์อย่างใดอย่างหนึ่ง เป็นต้น

๔. ความลับเรื่องลูกหรือเด็ก
    มีทั้งแบบมีลูกแล้วปกปิดไม่ให้อีกฝ่ายรู้ เด็กถูกสลับตัวไปตั้งแต่เล็ก หรือถูกลักพาตัว ไปจนกระทั่งการแท้งลูก

๕. การกลับมาพบกันอีกครั้งหลังจากผ่านความเจ็บปวดในอดีต
    อาจจะเป็นเรื่องราวความรักในวัยรุ่นที่ต่างคนต่างแยกย้ายกันไปแล้วกลับมาเจอกันอีกครั้ง หรือมีฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งทอดทิ้งอีกฝ่ายไป ทำให้เสียใจแล้วกลับมาเจอกันอีกครั้ง หรือหย่าร้างกันแล้วกลับมาพบกันอีกครั้ง

๖. ความจำเสื่อม
    มีทั้งตัวละครความจำเสื่อมจริงๆ ทำให้ต้องมาดูแลช่วยเหลือกัน กับแบบที่ตัวละครแสร้งว่าตนความจำเสื่อมเพื่อหวังผลบางอย่าง

๗. พี่เลี้ยง นางพยาบาล
    กรณีพี่เลี้ยงก็จะเป็นแนวที่ต้องดูแลเด็กที่พ่อขาดความเอาใจใส่หรือเข้มงวดเกินไป หรือไม่ก็ดูแลเด็กที่ซนมากต้องปราบให้ได้ ส่วนนางพยาบาลก็อาจจะเป็นแนวที่ต้องดูแลอีกฝ่ายที่เจ็บป่วยไม่สบายหรือมีความพิการบางอย่าง หรือไม่ก็ดูแลญาติผู้ใหญ่ที่เจ็บป่วย

๘. ความรักที่ต้องฟันฝ่าอุปสรรค
    เป็นแนวที่พระนางมีความแตกต่างกันบางอย่าง ไม่ว่าจะเป็นฐานะ การศึกษา หรือชนชั้น ถ้าเป็นผู้ชายซึ่งต่ำต้อยกว่า บางทีก็จะเรียกว่า แนวดอกฟ้ากับหมาวัด หรืออีกแนวก็จะมีอุปสรรคเพราะมีมือที่สามมาคอยขัดขวาง จึงต้องฟันฝ่าจนกว่าจะรักกันได้

๙. รักต้องห้าม
    เกิดขึ้นจากจารีตประเพณี หรือศาสนา หรือเพราะเป็นสายเลือดเดียวกัน หรือสายเลือดที่ใกล้ชิดกัน หรือเพราะฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมีพันธะแล้ว

๑๐. รักสามเส้า
    ไม่ว่าจะเป็นชายหนึ่งหญิงสอง หรือชายสองหญิงหนึ่ง พลอตแนวนี้มักเป็นเรื่องราวความสัมพันธ์ระหว่างเพื่อนสนิท หรือญาติที่หลงรักคนเดียวกัน แล้วต้องมาผิดใจกัน

๑๑. รักศัตรูของครอบครัว
    ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นลูกหรือเป็นญาติของศัตรู หรือเป็นคนฆ่าหรือทำลายครอบครัว

๑๒. พิศวาสฆาตกรรม
    ไม่ว่าจะเป็นแนวที่หญิงหรือชายร่วมมือกับชู้รักของตน แล้วฆ่าสามีหรือภรรยาตัวเอง หรือแนวที่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งฆ่าสามีหรือภรรยาตนเองเพื่อสมบัติหรือเพื่อจะได้ไปอยู่กับชู้รัก เป็นต้น

๑๓. การมีชู้
    เรื่องแนวนอกใจภรรยาหรือสามีจนทำให้ครอบครัวแตกแยก หรือพยายามปกปิดความผิดที่นอกใจคู่ครอง หรือการตามอาฆาตขอฝ่ายที่ถูกนอกใจ หรือลุ่มหลงชู้รักที่อายุน้อยกว่า

๑๔. การแก้แค้นทั่วไป
    เนื่องจากพ่อแม่ ญาติพี่น้องถูกอีกฝ่ายทำร้ายจิตใจ ทรยศ หักหลัง โกง หรือถูกฆ่า จึงต้องกลับมาแก้แค้นเอาคืน

๑๕. การแก้แค้นเนื่องมาจากความรัก
    ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นต้นเหตุทำให้ผิดหวังอับอาย หรือทำให้ญาติต้องผิดหวังอับอาย หรือเป็นตัวแทนของคนที่ทำให้ตนเองต้องผิดหวังอับอาย จนต้องคิดแก้แค้นเอาคืน

๑๖. การลักพาตัว
    ไม่ว่าจะเป็นการลักพาตัวเพราะความรักที่มีให้ หรือลักพาตัวเพราะต้องการแก้แค้น หรือลักพาตัวเพราะเข้าใจผิด หรือเพื่อเป็นตัวประกัน

๑๗. ผู้พิทักษ์หรือบอดี้การ์ด
    คุ้มครองดูแลอีกฝ่ายตามหน้าที่ หรือเพราะถูกว่าจ้าง หรือเพื่อตอบแทนบุญคุณ หรือเพราะตกกระไดพลอยโจน


จะเห็นว่ามีพลอตมากมายที่เดียวนะคะ เท่าที่ได้อ่านผ่านตา มีพลอตไหนบ้างคะที่คุณเคยใช้ในงานเขียนของคุณ

วันพฤหัสหน้าเราจะมาพูดคุยถึงพลอตที่เหลือกันต่อนะคะ สำหรับวันนี้ต้องขอลา...สวัสดีค่ะ




 พ บ กั บ : คอลัมน์ "เกร็ดการเขียน" ได้ทุกวันพฤหัส ที่...บุ๊คดีดี

---

เรียบเรียงจาก : หนังสือ 100  คำถามสร้างนักเขยน : นิยาย คุณเขียนได้ด้วยตนเอง โดย ฟิลิปดา